فیزیوتراپی در لنف ادم

 

آشنایی با لنف ادم و دلایل بروز آن

یک بیماری مزمن  که با افزایش تجمع مایع لنف در بدن مشخص می‌شود و باعث تورم می‌شود که می‌تواند به تغییرات پوست و بافت منجر شود. تجمع مزمن و پیشرونده‌ی مایع غنی از پروتئین در فضای بین‌سلولی (فضای پر از مایع بین یک مانع ساختاری مانند دیواره سلولی یا پوست و ساختارهای داخلی مانند اندام‌ها، از جمله ماهیچه‌ها و سیستم گردش خون) و بافت فیبرو-چربی، ظرفیت سیستم لنفاوی را برای انتقال مایع فراتر می‌برد.

این وضعیت می تواند منجر به تورم، ناراحتی و کاهش دامنه حرکتی در ناحیه آسیب دیده شود. لنف ادم می تواند ناشی از عوامل مختلفی از جمله جراحی، پرتودرمانی، تروما، عفونت یا ژنتیک باشد.

فیزیوتراپی یکی از اجزای مهم مدیریت لنف ادم است، زیرا می تواند به کاهش تورم، بهبود عملکرد و افزایش کیفیت زندگی افراد مبتلا به این بیماری کمک کند. مداخلات فیزیوتراپی برای لنف ادم معمولاً شامل ترکیبی از تکنیک های تخلیه لنفاوی دستی، درمان فشرده سازی، ورزش و آموزش است.

علائم لنف ادم : نشانه هایی که نباید نادیده گرفت

لنف ادم اغلب به صورت تدریجی و به آرامی پیشرفت می‌کند و ممکن است در ابتدا علائم خفیفی داشته باشد. با این حال، با پیشرفت بیماری، علائم شدیدتر شده و بر کیفیت زندگی فرد تأثیر می‌گذارد.

برخی از مهم ترین این نشانه ها عبارتند از :

• تورم تدریجی و پایدار: اولین و بارزترین علامت لنف ادم، تورم در دست‌ها، پاها یا سایر قسمت‌های بدن است. این تورم معمولاً به تدریج رخ می‌دهد و با گذشت زمان تشدید می‌شود.
• سنگینی و احساس پری: افراد مبتلا به لنف ادم اغلب احساس سنگینی و پری در اندام‌های متورم را تجربه می‌کنند.
• تغییر در اندازه و شکل اندام: با پیشرفت بیماری، ممکن است اندازه و شکل اندام متورم تغییر کرده و پوست آن ضخیم و سخت شود.
• درد و ناراحتی: در برخی موارد، لنف ادم همراه با درد و ناراحتی است.
• محدودیت حرکتی: تورم و سفتی در اندام مبتلا می‌تواند باعث محدودیت حرکتی و کاهش توانایی انجام فعالیت‌های روزمره شود.
• عفونت‌های مکرر: پوست اندام متورم مستعد عفونت است و ممکن است به طور مکرر دچار عفونت شود.

تکنیک های رایج لنفوتراپی و فیزیوتراپی برای درمان لنف ادم

درناژ لنفاوی دستی (Manual Lymphatic Drainage – MLD)

درناژ لنفاوی دستی یک تکنیک ماساژ ملایم و ریتمیک است که برای تخلیه مایعات لنفاوی از نواحی متورم به سمت گره‌های لنفاوی سالم استفاده می‌شود. این روش به کاهش تورم و درد کمک کرده، جریان لنفاوی طبیعی را تحریک می‌کند و از ایجاد فیبروز در نواحی درمان شده جلوگیری می‌کند. به‌طور کلی، این تکنیک به تسریع فرآیند درمان و بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به ورم لنفاوی کمک می‌کند.

باندپیچی فشاری (Compression Bandaging)

باندپیچی فشاری شامل استفاده از باندهای چندلایه و کم کشش برای فشرده‌سازی اندام‌های متورم است تا تجمع مایع کاهش یابد. این روش به جلوگیری از بازگشت مایع پس از تخلیه کمک کرده و تخلیه لنفاوی را از طریق فشار خارجی بهبود می‌بخشد. همچنین، باندپیچی فشاری می‌تواند از فیبروز بافتی جلوگیری کند.

تمرینات لنفاوی (Lymphatic Exercises)

تمرینات لنفاوی شامل فعالیت‌های سبک و هدفمند هستند که با استفاده از حرکات عضلانی به تخلیه مایعات لنفاوی کمک می‌کنند. این تمرینات به بهبود گردش لنفاوی و خون، تقویت عضلات و بهبود دامنه حرکتی کمک می‌کنند. همچنین، با پیشگیری از سفتی مفاصل و کاهش محدودیت‌های حرکتی، به بیمارانی که با تورم لنفاوی دست و پنجه نرم می‌کنند، کمک می‌کند. تمرینات تنفسی و حرکات کششی فعال از جمله تمرینات مفیدی هستند که در این روند به کار می‌روند.

استفاده از لباس‌ها و جوراب‌های فشاری (Compression Garments)

لباس‌ها و جوراب‌های فشاری مخصوص به‌طور مداوم و کنترل‌شده فشار بر نواحی متورم اعمال می‌کنند. این فشار کمک می‌کند تا از پیشرفت تورم جلوگیری شده و نتایج درمان‌های قبلی مانند درناژ لنفاوی دستی یا باندپیچی حفظ شود. علاوه بر این، لباس‌های فشاری بهبود جریان لنفاوی را در طول فعالیت‌های روزمره تسهیل می‌کنند و به بیماران در انجام فعالیت‌های روزانه و حفظ نتایج درمانی کمک می‌کنند.